ད་ལྟ་ཁོང་གི་དཀའ་སྡུག་མཛད་རྗེས་ལ་རིན་ཐང་དང་འདེགས་འཇོག་ཐོབ་པ་ལ་བསམ་ན་སྤྲོ་བ་འཕེལ་ཡོང་བ་དེ་རེད།འོན་ཀྱང་ནམ་རྒྱུན་བོད་ཡུལ་དུ་རྒྱུག་ཆེ་བའི་སྐད་ཆ་དྲིན་ཤེས་པ།དྲིན་བཟོ་བ།ཡ་རབས།དྲང་བདེན།བསྟན་པའི་ལ་རྒྱ།ལས་རྒྱུ་འབྲས་སོགས་སྐད་ཆ་སྙན་པོ་དེ་ཚོ་ནི་དམའ་རིམ་མི་སྣས་ཡིད་སེམས་གསོ་བྱེད་ཙམ་ལས།དོན་དངོས་སུ་གཡོ་སྟོབས་ཀྱི་ལམ་ནས་ཐག་གཅོད་རྒྱུ་ལས་མེད་པ་དེ་རེད།...

གནའ་མཁར་ནི་མདོ་དབུས་མཐོ་སྒང་དུ་གནས་པའི་དངོས་པོ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན་ལ།བསྐྲུན་པའི་ལོ་རབས་ནི་ཧ་ཅང་ཡུན་རིང་།རྡོས་བརྩིགས་པའི་སྐྲུན་དངོས་དེ་ལ་གནའ་མིའི་བློ་རིག་འགྲན་ཟླ་བྲལ་བའི་ཉིང་བཅུད་གཏམས་ཡོད།སྤྱི་ལོ1929ལོར་རེན་ནན་ཆང་གིས་ཞི་ཁམས་རྫོང11ལ་བརྟག་ཞིབ་གནང་རྗེས།«ཞི་ཁམས་རིས་མཛོད་དམངས་སྲོལ་ལེའུ»ལས་མཁར་རྫོང་ནི་བོད་ཀྱི་འཛུགས་སྐྲུན་དངོས་པོའི་ནང་གི་མཆོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཡིན་ཞེས་གདེང་འཇོག་གནང་ཡོད།...

༄༅།།མཚོ་ནུབ་ཁུལ་གྱི་བྲག་རིས་མཛེས་རྩལ་རིག་པའི་རིན་ཐང་གླེང་བ།...

ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང་ནང་དུ་ལོ་རྒྱུས་ས་མིང་བདུན་ཅུ་ལྷག་འཁོད་ཡོད་ཅིང་། དེ་དག་ནི་བཙན་པོ་ཕེབས་བཞུགས་གནང་ས་དང་ལོ་རེའི་འདུན་མ་བསྡུ་ས་སོགས་ཀྱིས་གྲུབ་ཡོད། དེ་དག་ལ་ཞིབ་འཇུག་གནང་སྟེ་དེང་གི་ཆར་ས་གནས་གང་ཞིག་ཏུ་ངོས་འཛིན་དགོས་མིན་བརྟག་རྒྱུ་ནི་གལ་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་གྱུར་ཡོད་པ་བཤད་མི་དགོས། དེ་ཡང་ཏུན་ཧོང་ཡིག་ཚགས[P.T1288]ལས་རག་ཏག་ཅེས་པའི་ཐ་སྙད་ལན་གྲངས་བཞི་ཙམ་བྱུང་བར་མངོན་ལ། དེ་ཡང་རག་ཏག་ཅེས་པ་ནི་མདོ་སྨད་ཀྱི་ཡུལ་ཁམས་ཤིག་གི་མིང་ཡིན་པ་གསལ་བ་དང་། ཡུལ་ཁམས་དེའི་བྱེ་བྲག་ས་གནས་ལ་རྨ་རོང་དང་ཉག་པུར། ཀོག་སོགས་འབོད་པ་གསལ། ས་གནས་དེ་དག་ནི་བོད་ཀྱིས་སྐབས་དེར་ཡུལ་དབུས་ཀྱི་འདུན་མ་དང་མདོ་སྨད་ཀྱི་འདུན་མ་བཅས་ལོ་རེར་དབྱར་དགུན་གཉིས་ལ་འདུན་མ་གཉིས་རེ་སྡུད་སྲོལ་ཡོད་པ་ལས། མདོ་སྨད་ཕྱོགས་ཀྱི་དགུན་འདུན་བསྡུ་སའི་ས་གནས་ཤིག་ཡིན་པ་གསལ་ཡོད། ས་གནས་འདི་གང་དུ་ཡོད་མེད་ཐད་ནས་དེང་གི་ལོ་རྒྱུས་ཞིབ་འཇུག་པ་དག་ལ་བཞེད་སྟངས་མི་འདྲ་བ་ཡོད་དེ། ཁ་ཅིག་གིས་རག་ཏག་ནི་ཁྲི་ཀ་ནས་བ་ཡན་རྨ་ཆུའི་འབབ་རྒྱུད་ལ་ངོས་འཛིན་པ་དང་། ཡང་ཁ་ཅིག་ཀྱིས་ཙོང་ཁ་ཆེ་ཆུང་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་དང་། དེང་གི་བིས་མདོ་སོགས་ལ་གོ་དགོས་པའི་སྐོར་བཤད་ཡོད། ཕྲན་གྱིས་སྡེ་དགེ་རྒྱལ་རབས་དང་བོན་གྱི་ལོ་རྒྱུས་སྨྲ་བ་ཁྱུང་པོ་བློ་གྲོས་རྒྱལ་མཚན་གྱིས་རབ་བྱུང་དྲུག་པའི་ཤིང་བྱི(༡༣༨༤)ལོར་བརྩམས་པའི་ཁྱུང་རབས་ཡིག་ཆ«རྒྱལ་ཁྱུང་དཀར་པོའི་གདུང་རབས་རྣམ་ཐར་གྱི་དཀར་ཆབ་ཆེན་མོ་བཞུགས་སོ»ཞེས་པ་སོགས་ལ་དཔྱད་ཞིབ་བྱས་པ་དང་། གཞན་ཡང་ཁམས་སྡེ་དགེ་ཕྱོགས་ཀྱི་བླ་མའི་རྣམ་ཐར་དང་འབྲེལ་ཡོད་ཡིག་ཆ། ས་གནས་དངོས་ཀྱི་གནས་ཚུལ་སོགས་ལ་བརྟགས་ནས་ཏུན་ཧོང་ཡིག་རྙིང[P.T1288]ལས་བྱུང་བའི“རག་ཏག”ཅེས་པའི་ས་གནས་དེ། མདོ་སྨད་འབྲི་ཆུ་རྒྱུད་དེང་གི་ཁམས་སྡེ་དགེའི་ཁོངས་སུ་ཡོད་པའི་ལྟ་ཚུལ་བཏོན་ཡོད།...

ཛམ་ཐང་ཞེས་འདི་ལྟར་འབྲི་ཚུལ་བཙན་ཐབས་ཀྱིས་ནོར་བ་དང་འཁྲུལ་བ་བཟོས་ཏེ།འཛམ་ཐང་ཞེས་འདི་ལྟར་བྲིས་ན་དགེ་མཚན་ལྡན་ཞེས་རྫུན་གྱིས་འཁོར་ལོ་བསྐོར་ན་དེ་ཡང་མ་ལེགས་སོ།།དེས་ན་བླ་མའི་མཛད་པ་བླ་མའི་མཛད་པའི་སར་བཞགདངོས་ཡོད་ཀྱི་ལོ་རྒྱུས་དངོས་ཡོད་སར་བཞག་ནས་གླེང་ན་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པ་འདྲ། ...

མགུལ་སྐྱོང(古什群村)སྡེ་བ་ནི་མཚོ་སྔོན་ཞིང་ཆེན་ཞུན་ཧྭ་རྫོང་གི་ཆུ་དཀར་མདོ་ཞང་གི་ནུབ་བྱང་ཕྱོགས་ཀྱི་རྨ་འགྲམ་དུ་ཡོད་ཅིང་།ད་ལྟ་དེ་ནི་ཟ་ལར་རིགས་རྐྱང་རྐྱང་གི་སྡེ་བ་ཞིག་ཡིན།ཤར་དུ་ཆུ་དཀར་མདོའི་མཐུན་སྒྲིལ་སྡེ་བ་དང་ལྷོ་ནི་ཀ་རིང་ཡུལ་དང་འབྲེལ་ཡོད།ནུབ་ཏུ་ཆུ་དཀར་མདོའི་ཟམ་འབིགས་སྡེ་བ་དང་བྱང་ནི་རྨ་ཆུ་དང་འབྲེལ་ཡོད།དུད་ཁྱིམ154དང་མི་གྲངས568འདུགམགུལ་སྐྱོང་སྡེ་བའི་སྔོན་ཆད་ཀྱི་ཆགས་ཡུལ་ནི་ད་ལྟའི་ཤ་བོ་འགག་གི་ཆུ་མཛོད་བསྐྱིལ་ཡོད་སའི་གནས་དེ་ཡིན་ཞིང་།«ཞོན་ཧྭ་ཏིང་གི་ལོ་རྒྱུས»ནང་དུ“ཟ་ལར་གྱི་ཀུང་སོ་སོར་བོད་ཀྱི་གྲོང་སྡེ་ཡོད་པ་དང་།ཁྲ་ཧན་ཏ་སི་རུ་བོད་སྡེ་གཉིས་ཡོད”ཅེས་བྲིས་ཡོད་པ་བཞིན་བོད་སྡེ་གཉིས་ནི་ཤ་བོ་ཆུ་མཛོད་བསྐྱིལ་ཡོད་སའི་ལུང་ཁུག་དེར་ཆགས་ཡོད་པའི་མགུལ་སྐྱོང་སྡེ་བ་དང་ཟམ་འབིགས་ཐང་དུ་བསྡད་མྱོང་བའི་སྟོང་སྐོར་སྡེ་བ་གཉིས་ཡིན།...

གནའ་ནས་ད་ལྟའི་བར་ས་སྒོ་མེ་དང་གནམ་སྒོ་མེ་ཞེས་སྙན་པའི་བ་དན་རིང་མོ་མ་ཉམས་མ་ཡལ་པར་ཡུལ་ཕྱོགས་ཀུན་ན་གཡོ་བཞིན་མཆིས།དེ་ཡང་ཆིང་རྒྱལ་རབས་ཅཱ་ཆིན་དུས་སུ་སྐུ་གཞོགས་ཏིང་ཀྱཱ་སྐུ་ཕྲེང་སྔ་ཤོས་ཤིག་གིས་ཡུལ་ཕྱོགས་འདིར་མངའ་མཛད་གནང་སྐབས་སུ་ས་རྩོད་དང་ཆུ་རྩོད་ཀྱི་ཁ་མཆུ་མེད་པར་བཟོ་ཆེད།སྒོ་མེ་ཚོ་སྒོ་སྟོད་སྨད་བར་གསུམ་ཞེས་ས་མཚམས་དབྱེ་འབྱེད་བྱས་ཏེ།ཁྲི་ཀའི་ལྕང་རའི་ལོ་ཡག་ཏུ་སྒོ་ཆེན་ཞིག་དང་བྲག་དཀར་རྫོང་གི་ཆུ་སྔོན་ཆུ་བོའི་མཚམས་སུ་སྒོ་ཆེན་ཞིག་བཟོ་སྐྲུན་མཛད་དེ་སྒོ་མེ་ས་མཚམས་ལྕང་རའི་ཤིང་སྒོ་ཡན་ཆད་ནས་ཆུ་སྔོན་ཆུ་བོ་མན་ཆད་ཡིན་པ་ཐད་གཅོད་མཛད་ཅེས་སྐད།...