བུམ་ནང་གི་པད་མ། ར་ས་བསྟན་འཛིན་ཆོས་གྲགས།

རྩོམ་པ་པོ།:ར་ས་བསྟན་འཛིན་ཆོས་གྲགས། ཡོང་ཁུངས།:མཚོ་སྔོན་པོ་དྲ་བ། དུས་ཚོད།:2026-03-03 10:24:51 ཀློག་གྲངས།:
       བོད་ཀྱི་དགོན་པ་དང་ལྷ་ཁང་ཕལ་ཆེ་བའི་སྒོ་འཕྱོར་གྱི་ལྡེབས་རིས་སུ་བྲིས་པའི་སྲིད་པ་འཁོར་ལོ་མཐོང་ཐེངས་རེར། ཐོག་མར་འཁོར་བ་དང་མི་ཚེ་ནི་རྫོགས་མཐའ་མེད་པའི་འགྲུལ་བཞུད་ཅིག་ཡིན་པ་དྲན་གསོ་བྱེད་དུ་བཅུག་པ་དང་འདྲ་ལ། ཡང་འགྲུལ་བཞུད་རེ་རེ་ཚར་རྗེས། ཨ་ཐང་ཆད་པའི་ལུས་པོ་ཉལ་ཁྲིའི་ཐོག་ཏུ་འཕྲེད་ཉལ་བྱས་ཏེ་ཡོད་ནའང་། གྲུང་ཤ་དོད་པའི་དྲན་པ་ཀེ་རེར་ལངས་ཏེ། འགྲུལ་བཞུད་ཀྱི་ཐོག་མཐའ་བར་གསུམ། སྤྲིན་གསེབ་ནས་སྔོ་སངས་ཀྱི་ནམ་མཁའི་བཞིན་རས་དུམ་བུ་དུམ་བུར་མཐོང་བ་ལྟ་བུར་བསྐྲུན་པས། ཀ་མད་ལམ་ནས་དུམ་བུ་དེ་དག་ག་ལེར་བསྒྲིགས་ཏེ། བརྗོད་པའི་ཁང་བཟང་བརྩིག་རྒྱུ་དེ། ཅི་འདྲའི་ཉམས་སུ་དགའ་བ་ཞིག་ཀྱང་མ་རེད་དམ།
       སྤྱི་ཟླ་བརྒྱད་པའི་བོད་ལྗོངས་ནི་བསིལ་དྲོད་ཤིན་ཏུ་སྙོམས་པའི་དུས་ཚོད་ཅིག་རེད་ལ། ཆར་ཆུ་ཡང་འབེལ་བའི་དུས་ཚིགས་ཤིག་རེད། ཞོགས་པ་སྔ་པོ་ཕྱི་རོལ་དུ་འཆམ་འཆམ་དུ་བསྐྱོད་ན། སིམ་སིམ་དུ་བབས་པའི་ཆར་པ་དང་། རི་རྩེར་འཕུར་མ་ལྡིང་དུ་བསྐྱོད་པའི་སྤྲིན་དཀར། ད་དུང་རྩི་ཤིང་སྣ་ཚོགས་ཀྱི་དྲི་བསུང་། བྱ་བྱིའུ་ཡི་སྐད་སྙན་ཅི་དགར་སྒྲོག་པས། ལུས་རྟེན་གྱི་གཞི་རྩར་གྱུར་པའི་དབང་པོ་ལྔ་པོར་མཆོད་སྤྲིན་བཤམས་པ་དང་མཚུངས་ལ། ཡིད་སེམས་ཀྱང་རང་བཞིན་གྱིས་ཞི་ལྷོད་དུ་གྱུར་ཏེ། ཨར་འདམ་དང་ལྕགས་རོས་མ་བསླད་པའི་གདོད་མའི་གླིང་ཕྲན་ཆེན་པོ་ཞིག་ཏུ་སླེབས་པའི་སྣང་བ་ཡང་འགོག་མེད་དུ་འཆར།
       དེ་དང་དེའི་དུས་སུ། རྩོམ་པ་པོ་རོང་པོ་རང་འཚོལ་ལགས་ཀྱིས་ཉི་མ་བཞི་ཙམ་རིང་། ཁོང་གི་ཕ་ཡུལ་ནག་ཆུ་གསེར་རྙེད་ཆུས་ཡོས་ཆགས་ཤང་དུ་རིག་གནས་རྟོག་ཞིབ་བྱེད་པར་བསྐུལ་བའི་སྐུ་དྲིན་ལས། བོད་བྱང་ཐང་གི་རིག་གནས་ལ་འབྲེལ་འདྲིས་རྒྱུས་ལོན་བྱེད་པའི་གོ་སྐབས་ཐོབ་པས། ཡུན་རིང་གྲོང་དང་གྲོང་ཁྱེར་ཙམ་མྱུལ་བའི་བག་ཆགས་དང་གཤིབ་སྡུར་བྱེད་པ་དང་། གླེགས་བམ་གྱི་ཞིང་ཁམས་ནས་རྙེད་པའི་གཞུང་ལུགས་ཀྱི་རྟེའུ་ཆུང་དེ་ལའང་། ཅི་དགར་བང་ཁ་འགྲན་པའི་ཐང་ཡངས་ཐོབ་པ་དང་ཡང་ཤིན་ཏུ་འདྲ། དེ་ནི། གང་ཞིག་གང་ཡིན་ལྟ་བུའི་སྲ་མཁྲེགས་རིག་གཞུང་གི་འགྲུལ་བཞུད་ཅིག་མིན་པར། བསམ་བློ་ཞིག་གིས་བསམ་བློ་གཞན་ཞིག་སད་རྟོགས་བྱེད་པའི་གོ་རིམ་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་པར་འདོད་ན་དེ་བས་འཚམས།
རང་བྱུང་།
       རང་བྱུང་ནི་ཐ་སྙད་ཀྱི་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན། དེའི་རིན་ཐང་མི་ཚོས་ཕྱིས་སུ་དེ་བས་གསལ་རྟོགས་ཡོང་ངེས་ཡིན། ཡོས་ཆགས་ཤང་དུ་འགྲོ་བའི་སྐབས། རླངས་འཁོར་ནས་མིག་མདུན་དུ་ཆེས་མངོན་གསལ་དོད་ཤོས་སུ་མངོན་པ་ནི། གཉན་ཆེན་ཐང་ལྷ་དང་འདབས་འབྲེལ་ཏེ་ཡོད་པའི་ཇོ་བོ་མོ་ནམ་ཞེས་པ། དུས་བཞི་གང་དུ་འགྱུར་ནའང་། གངས་དཀར་གྱི་རང་མདོག་མི་འགྱུར་བར་རང་ཚུགས་བརྟན་པོས་འགྱིང་ངེར་གནས་པ། མཐོ་ལ་བརྗིད་པས། བལྟས་པ་ཙམ་གྱིས་མཛེས་ཚོར་རིག་པའི་གཞུང་དུ་བཤད་པའི་དཔའ་ཞིང་བརྗིད་པའི་མཛེས་པ་ཞེས་པ་དེ་འདྲ་ཡིན་ནོ་སྙམ་པའི་འཆར་སྒོ་དབང་མེད་དུ་སྟེར་ནུས་པ་ཞིག་འདུག་ལ། དེ་ལས་བྱུང་བའི་གངས་དཀར་ཆུ་མོས་ས་དེར་གནས་པའི་སྐྱེ་འགྲོ་མཐའ་དག་མི་ལོ་སྟོང་ཕྲག་དུ་མར་འཚོས་ཤིང་བསྐྱངས་པས། ཞི་ལ་དུལ་བའི་མཛེས་པ་ཞེས་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཀྱང་། དེ་ལ་ཚང་ངོ་སྙམ་པའི་བསམ་བློ་ཞིག་ཀྱང་ངང་ངམ་ཤུགས་སུ་སྐྱེ།
       ངེད་ཅག་རྟོག་ཞིབ་ཏུ་བསྐྱོད་པའི་མི་སྣ་བཞི་པོ་ཡོས་ཆགས་ཤང་དུ་འབྱོར་ཏེ། ཅུང་ཞིག་ངལ་གསོས་རྗེས། ཁོང་རྣམས་ཚོའི་གྲ་སྒྲིག་བཞིན། ཤང་གི་ཉེ་འདབས་སུ་ཡོད་པའི་རི་སྒང་ཞིག་གི་ཐོག་ཏུ་བསྐྱོད་ཅིང་། དེར་འདུས་རྗེས་ཇ་ཆང་གིས་བསུ་མ་གནང་། ལྷག་པར་དུ། ཡུལ་དེར་ཀུན་གྱིས་གོང་བཀུར་ཞུ་ཡུལ་གྱི་མཁས་པ་དང་མི་ཆེན་རྣམས་ཀྱང་བསུ་མར་ཕེབས་པས། ཡིད་ལ་དྲོ་ལྷང་ལྷང་གི་སྣང་བ་ཞིག་གིས་ཁྱབ་ཡོང་། དེ་ནི་ཁོང་རྣམས་ཚོས་མགྲོན་པོར་སེམས་རྩ་འཁོལ་པོས་སྣེ་ལེན་གནང་སྟངས་ཤིག་རེད་ལ། གཉིས་ནས་གཙོ་བོ་ནི་ང་ཚོ་དེ་རིང་རིག་གནས་རྟོག་ཞིབ་ཀྱི་མིང་ཐོག་ནས་སོང་བས། རང་ཅག་ཚོ་ལ་དེ་ཙམ་གྱི་ནུས་པ་མེད་མོད། ཁོང་རྣམས་ཚོས་ང་ཚོ་བརྒྱུད་དེ་གྲོང་ཚོའི་རིག་གནས་དང་དམངས་སྲོལ་ངོ་སྤྲོད་གནང་འདོད་ཀྱི་ལྷག་བསམ་དང་སྐུལ་སློང་དྲག་པོ་ཞིག་ཀྱང་ཅི་ལ་མིན། སྐབས་དེར། གྲོང་ཚོའི་ནང་གི་སྐད་ངག་ལེགས་ཤོས་ཀྱི་ཕོ་གཞོན་གཉིས་ཀྱིས་མགྲིན་པའི་འགྱུར་ཁུག་དམ་ལྷོད་ལེགས་པར་བསྒྲིམས་ཏེ་ང་ཚོར་གླུ་ཡི་མཆོད་པ་སྙན་པོ་ཞིག་བཏེགས། གླུ་ཡི་མཆོད་པ་སྙན་པོ་དེ་ནི། རྒྱུན་གཏན་ང་ཚོ་ས་ཆ་གང་རུང་ཞིག་ཏུ་མགྲོན་པོར་བསྐྱོད་སྐབས། ཁྱེད་ཉིད་ལྷ་སར་ཕེབས་པར་དགའ་བསུ་ཞུ་ཞེས་པ་ལྟ་བུ་དང་། ཡང་ན་སྐུ་གཟུགས་གསལ་ཐང་། བཀྲ་ཤིས་ཁ་དྲོ་ལྟ་བུ། ཡང་ན་ནས་ཆང་སེར་པོ་བཏེགས་ཏེ་མཆོད་ཆང་ལ་ནི་སྦྲང་རྩིའི་ཉིང་ཁུ་ལྟ་བུ་མ་ཡིན་པར། རི་བཤད་དང་གནས་བཤད། དེ་དང་འབྲེལ་བའི་ལྷ་སྒྲུང་ལྟ་བུའི་གཏམ་རྒྱུད་ངོ་མཚར་ཅན་དག་གླུ་རུ་ལེན་བཞིན་པས། གླུ་དབྱངས་ཀྱི་དྲི་བསུང་ཁྲོད་ན་རིག་གནས་ཀྱི་བཅུད་མངར་ཡང་མྱོང་རྒྱུ་འདུག་ལ། ལག་ན་དྲི་མེད་ཀྱི་ཁ་བཏགས་བཏེགས་ཏེ། ངོ་སྤྲོད་བྱ་ཡུལ་གྱི་རི་བོ་རེ་རེར་གཏད་ཚུལ་གྱིས་ཕྱག་རྒྱ་ཆུང་ཆུང་རེ་རེའི་ནང་དུ། ས་གནས་དེའི་མི་ཚོས་རང་རང་གི་རིག་གནས་ལ་འཛིན་པའི་དགའ་ཞེན་དང་གོང་བཀུར་གྱི་རྣམ་པ་ཞིག་བསྐུངས་འདུག སྐབས་དེར་སྐད་བརྡའི་དབང་གིས་དང་། རི་བཤད་དང་གནས་བཤད་དེ་དག་དབྱངས་དང་འགྲོགས་ཏེ་བླངས་པས། དོན་དག་ཡོངས་རྫོགས་ཚང་ལ་མ་ནོར་བ་ཞིག་གོ་དཀའ་མོད། གཙོ་བོ་ནི་གངས་རི་ཇོ་བོ་མོ་ནམ་གྱི་བསྟོད་པ་དང་། དེའི་རི་རྒྱུད་དང་འབྲེལ་བའི་བཤད་པ་ཡིན་ཚོད་རེད།
       དགོང་མོ་མལ་ཁང་དུ་ལོག་རྗེས། རོང་པོ་རང་འཚོལ་ལགས་ཀྱིས་བཤད་པ་དང་འབྲེལ་བའི་ནང་དོན་རོབ་བསྡུས་ཤིག་ངོ་སྤྲོད་གནང་བྱུང་ལ། དེ་རིང་གི་བཤད་པ་དང་འབྲེལ་བ། ཨོ་རྒྱན་གཞན་ཕན་མཐའ་ཡས་ཀྱིས་ཤིང་གླང་ལོར་མཛད་ཅེས་པའི«མོན་ལྷའི་གསོལ་མཆོད»བྱ་བ་ཞིག་བསྐུར་གནང་བྱུང་། གཅིག་བྱས་ན། ཡུལ་གྱི་མཛེས་པས་ཡུལ་ཅན་གང་ཟག་གི་དུང་བ་ཇེ་དྲག་ཏུ་བསླངས་པས་ཡིན་ཡང་སྲིད། གང་ལྟར། གསོལ་མཆོད་དེ་དང་། ལྷག་པར་དུ་གསོལ་མཆོད་དེའི་ཚིགས་རྐང་ཐོག་མ་གཉིས་ཏེ། ཀྱེ། རང་རིག་སྟོང་པའི་རང་རྩལ་ལས། །ཤར་བའི་ཡུལ་ལྷ་ངོ་མཚར་ཅན། །ཞེས་པའི་ཚིགས་རྐང་དེ་གཉིས་ཀྱིས་བདག་གི་ཡིད་ཡོངས་སུ་དྲངས་པར་བྱས་སོང་། གང་ལགས་ཤེ་ན། བོད་ཀྱི་རང་བྱུང་ཁམས་ཀྱི་རི་ར་བ་ལ་སོགས་པ་ངོ་སྤྲོད་དང་གསོལ་མཆོད་ཀྱི་ཚིག་ཕྲེང་དུ་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལྟ་གྲུབ་ཀྱི་བསམ་གཞིག་དང་འབྲེལ་ནས་ཡོད་ཅིང་། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་གི་བྱེད་ལས་དང་འབྲེལ་ཏེ་སེམས་ཅན་དོན་བྱེད་ཀྱི་རྣམ་པ་དེ་དག་རིམ་པས་བསྟར་འོང་བས། བོད་ཀྱི་སྲོལ་རྒྱུན་རྩོམ་རིག་བརྩམས་ཆོས་ནི་ངོ་མ་བདེན་དགེ་མཛེས་གསུམ་གཞི་གཅིག་ཏུ་འདུ་ཐུབ་པའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་ཨང་སྙམ་བྱུང་།
       དེ་ནས་རིག་གནས་རྟོག་ཞིབ་ཀྱི་རིམ་པ་ལྟར། སྔ་དྲོ་ཞིག་ལ་རི་དྭགས་རྔོན་པའི་གཟུགས་རིས་དང་། དེ་ནས་དབུ་སྐྲ་ཟིང་ངེར་གྱུར་པའི་མིའི་གཟུགས་རིས་སོགས་གཟུགས་རིས་འདྲ་མིན་སྣ་ཚོགས་ཡོད་པའི་ཕ་བོང་ཞིག་ཡོད་པ་དེར་བལྟ་བར་སོང་ཞིང་། ང་ཚོ་ཚང་མ་གནའ་རྫས་རྟོག་ཞིབ་ལ་དེ་ཙམ་མི་བྱང་བས། གཟུགས་རིས་དེ་དག་འདི་ཡིན་དང་དེ་ཡིན་ཞེས་གསལ་པོ་ཞིག་མི་ཤེས་མོད། སྔོན་ཆད་བྲག་ཕུག་དང་ཕ་བོང་སོགས་ལས་བྱུང་བའི་མིའི་གཟུགས་རིས་དང་རི་དྭགས་རྔོན་པའི་གཟུགས་རིས་དང་ཤིན་ཏུ་ཆ་འདྲ་བས། གནའ་རྫས་རྟོག་ཞིབ་ལ་བྱང་པའི་མཁས་དབང་རེ་གནས་དེར་དངོས་སུ་རྟོག་ཞིབ་གནང་ན། ཕལ་ཆེར་བསམ་ཡུལ་འདས་པའི་རྟོག་ཞིབ་ཀྱི་འབྲས་བུའང་རྙེད་ངེས་རེད་སྙམ་པའང་ཡིད་ལ་འཆར། ད་དུང་བྲག་ཕུག་གི་གཟུགས་རིས་ཐོག་ཏུ་མར་དང་འདྲ་བའི་ཞག་ཚིལ་རེ་བྱུགས་འདུག་ཅིང་། དེ་དག་ནི་མིས་མ་བྱུགས་པར་བཤད་ལ། དེ་རིང་ཞག་ཚིལ་དེ་དག་གཙང་མར་བདར་ནའང་། སང་ཞོགས་སྔར་བཞིན་དེའི་ཐོག་ཏུ་ཞག་ཚིལ་གསར་པ་རེ་ཐོན་གྱི་ཡོད་པར་བཤད་ཅིང་། ཡུལ་མི་ཚོས་ཞག་ཚིལ་དང་འདྲ་བ་དེ་ལ་རི་བོང་མར་ཞེས་བརྗོད་ཀྱི་ཡོད་པ་འདྲ། མར་དང་འདྲ་བའི་ཞག་ཚིལ་ནི་དངོས་སུ་མཐོང་རྒྱུ་ཡོད་ཅིང་། ཕ་བོང་ལས་མར་རང་བཞིན་གྱིས་ཕྱུངས་བ་ནི་མི་སྲིད་ཅིང། མིས་ནི་མ་བྱུགས་པར་བཤད་པས། དེ་དོན་ཅི་ཡིན་ཡིད་ཆེས་བྱེད་ཐབས་བྲལ་མོད། གང་ལྟར་དེ་ལྟ་བུའི་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་ངག་རྒྱུན་རབ་རིབ་རེ་རེ་མི་མུས་རྒྱུད་བཅས་མུ་སྤེལ་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པས། རང་ཉིད་དང་རང་ཉིད་དང་འབྲེལ་བའི་ཡུལ་མི་ཐམས་ཅད་རིག་གནས་ཀྱི་དྲ་བ་ཞིག་གི་ནང་དུ་འཚོ་གནས་བྱེད་བཞིན་པར་ར་སྤྲོད་གནང་བ་རེད། དེ་ནི་བལྟས་ཚོད་ལ་ལྷ་སྒྲུང་དང་ངག་རྒྱུན་ཞེས་སྣང་ཆུང་དུ་བཏང་རུང་། དོན་དུ་དེའི་ནང་དུ་ངེས་པ་མེད་པའི་རང་བྱུང་དང་སྤྱི་ཚོགས་ཀྱི་ཁོར་ཡུག་རྙོག་འཛིང་དོད་པོའི་ནང་དུ། གཏམ་རྒྱུད་གཅིག་དང་མཚར་གཏམ་གཅིག་གིས་གྲོང་ཚོ་ཡོངས་རྫོགས་གོང་བུ་བཞིན་གཞི་གཅིག་བསྒྲིལ་པའམ། སུས་ཀྱང་གཏོར་ཐབས་མེད་པའི་མཁར་གྱང་ཆེན་པོ་ཞིག་དང་གཉིས་སུ་མེད། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་ཤར་རྒྱུད་དུ་སོང་བ་ན། རི་རྒྱུད་ཐམས་ཅད་ཕན་ཚུན་ལག་གདང་སྦྲེལ་བ་དང་འདྲ་ཞིང་། ས་གནས་དེའི་མི་ཚོས་བཤད་པ་ལྟར་ན། རི་རྒྱུད་དེ་དག་གི་ངོགས་སུ་སྔོན་ཆད་མཚམས་ཁང་མང་པོ་དང་། ད་དུང་དུར་ཁྲོད་བརྒྱ་རྩ་བརྒྱད་ཀྱང་ཡོད་པར་གསུངས། ད་ལྟ་བསྟན་དུ་ཡོད་པ་ནི་གཉིས་གསུམ་ཙམ་མ་གཏོགས་མེད། ད་དུང་དེ་དག་གི་ཉེ་འཁོར་ན་རྡོ་སྤུངས་ཆེན་པོ་ཤིན་ཏུ་ངོ་མཚར་ལྡན་པ་དང་རྡོ་རྗེ་འཕགས་མོའི་གནས་ཆུ་རྩ་ཆེན་ཡོད་པར་གསུངས། དེར་ལམ་ཐག་རིང་བས་དངོས་སུ་མ་ཐོན་རུང་། ཡུལ་མི་ཚོས་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་སྐབས་ཀྱི་བཞིན་གྱི་རྣམ་འགྱུར་སོགས་ལ་བརྟགས་ན། གནས་རྡོ་དང་གནས་ཆུ་དེ་དག་ནི་ཁོང་རྣམས་ཚོའི་འཚོ་བའི་ཆ་ཤས་ཞིག་ལྟར་གལ་ཆེན་ཡིན་པ་རྟོགས་ཐུབ། ལྷག་པར་དུ། དེའི་ནང་ནས་ཅུང་སྐུ་བགྲེས་ཤིག་ཡོད་པ་དེས། ཁོང་ཆུང་དུས་གནས་རི་དེ་དག་ལ་གནའ་ཤུལ་ཇི་ལྟར་ཡོད་ལུགས་དང་། སྐབས་དེར་ཇི་ལྟར་མཇལ་ལུགས་སོགས་གསུང་སྐབས། གསུང་སྐད་ཀྱང་ཇེ་མཐོ་དང་རྣམ་རིག་ཀྱང་ཇེ་སངས་ལ་སོང་ཞིང་། བཞིན་རས་ལས་འཛུམ་མདངས་ཕྱུངས་ཚུལ་ལ་དཔགས་ན། སྐབས་དེར། ཁོང་ཉིད་སླར་ཡང་མི་ལོ་བདུན་ཅུ་ལྷག་ཙམ་ཡར་སྔོན་གྱི་བྱིས་དུས་སུ་ཕྱིར་ལྡོག་པའི་སྣང་བ་འཁྲུངས་ཡོད་ངེས་ལ། ཡང་ས་དེར་ལོ་མང་བཞུགས་མྱོང་བའི་བགྲེས་སོང་ཞིག་ཡིན་པའི་ཆ་ནས། ས་གནས་དེ་གའི་རིག་གནས་ལ་འགྲེལ་བརྗོད་གནང་སྐབས་ཡིད་ལ་བརྗོད་མི་ཤེས་པའི་སྤྲོ་སེམས་ཤིག་ཀྱང་ཡོད་ངེས་རེད།
       ད་དུང་ཡོས་ཆགས་གྲོང་ཚོ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པའི་གནས་རི་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡོད་པ་ནི། གནས་བདག་ཤྭ་བ་མགོ་ཆེན་ཞེས་པ་དེའུ་འབུར་ཆུང་ཆུང་ཞིག་འདུག་ཅིང་། ཤྭ་བ་དེའི་རྭ་ཅོ་གཉིས་པོ་དེ་རིམ་བཞིན་རྒྱས་ཏེ་དེའི་གཡས་གཡོན་གྱི་མུ་ནས་མུ་རུ་བརྒྱུད་པའི་རི་རྒྱུད་དེ་བྱུང་བར་གསུངས་ཤིང་། རི་རྒྱུད་དེ་སྤྱིར་ཡོས་ཆགས་ཤང་ཡོངས་སུ་ཁྱབ་འདུག དེ་ནི་ས་བབ་ཀྱི་ཆགས་ཚུལ་དེ་ལྷ་སྒྲུང་གི་རྣམ་པ་དང་བསྲེས་ཏེ་བརྗོད་པའི་གོམས་སྲོལ་དང་མཐུན་པ་ཞིག་ཡིན་ཞིང་། དེ་འདྲའི་ཤོད་སྲོལ་དེ་རང་རྒྱལ་གྱི་ཅི་ལིན་ཞིང་ཆེན་ཁྲང་པེ་རི་བོའི་ཁུལ(吉林省·长白山)དུ་ཡོད་ལ། འཇར་པན་གྱི་ནེ་ལང་རྫོང་ཁྲུན་རི་བོ(日本奈良县·春日山)དང་། ཙཡོབ་གླིང་བྱང་མའི་ནོ་ཝེར་གྱི་ཤྭ་བ་རི(北欧·挪威鹿山)ཞེས་པ་ལའང་། ཤྭ་བའི་རྭ་ཅོ་གཉིས་རིང་དུ་བསྲིངས་ཏེ་དེའི་རྒྱུད་ཀྱི་རི་རྒྱུད་གྲུབ་པའི་ངག་རྒྱུན་འདུག་ཅིང་། དེའི་མཚོན་དོན་ནི། ས་བབ་ཀྱི་ཆགས་ཡུལ་ལ་འགྲེལ་བརྗོད་བྱེད་སྟངས་ཤིག་ཡིན་པར་བཤད་ལ། ཡང་ས་བབ་ཀྱི་ཆགས་ཚུལ་དང་འབྲེལ་ཏེ་ས་གནས་དེའི་མིས་རང་གི་མེས་པོ་དང་ཤྭ་བའི་བར་དུ་འབྲེལ་བ་ཅི་རིགས་ཤིག་ཡོད་པར་འདོད་དེ། གནས་རི་ནི་མེས་པོའི་གནས་ཡུལ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཡིན་པས། དེ་ལས་ཡུལ་ཞེན་གྱི་བསམ་བློ་བྱུང་སྲིད་པ་ཡིན་ལ། ཡང་ཤྭ་བའི་རྭ་ཅོ་དེ་སླར་ཡང་སྐྱེ་བའི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད་པས། ཚེ་སྲོག་གི་ངར་ཤུགས་ཤིག་དང་། ཡང་ན་རྟག་བརྟན་གཡུང་དྲུང་དུ་གནས་པའི་སྨོན་འདུན་ཡང་འདུས་ཡོད་སྲིད།
       དེ་དང་ཆ་མཚུངས་པར་གནས་དེར་ད་དུང་གཅན་གཟན་དང་རི་དྭགས་སོགས་ཀྱི་མིང་རི་མིང་ལ་ཐོགས་པ་ཡང་མང་པོ་འདུག དེ་ལྟར་ཐོགས་དོན་གྲོང་མི་ཚོར་གསལ་པོ་ཞིག་གསུང་རྒྱུ་མི་འདུག་ནའང་། སྤྱིར་ནས་འཆད་ན། དེ་ལ་རྣམ་པ་གསུམ་ཡོད་དེ། འདྲ་བའི་ཆ་ནས་བཏགས་པ་དང་། དོན་སྙིང་ངེས་ཅན་ཞིག་བསྩལ་ཏེ་བཏགས་པ་དང་གཉིས། ཡང་ས་དེར་རི་དྭགས་དང་གཅན་གཟན་དེ་རིགས་མང་བའི་རྒྱུ་མཚན་དང་བཅས་གསུམ་ཡིན། དེ་གསུམ་ལས་རྒྱུ་མཚན་གང་གི་ཕྱིར་ཡིན་མིན། དུས་ཚོད་ཀྱི་དབང་གིས་བརྟགས་པའི་གོ་སྐབས་མེད་མོད། གཅན་གཟན་དང་རི་དྭགས་ཀྱི་མིང་དེ་དག་རི་མིང་ལ་ཐོགས་པ་དེ་ད་ལྟའི་བར་དུ་རྒྱུན་འབྱམས་ཏེ་གནས་ཐུབ་པ་དེ་ནི་རིན་ཐང་ཆེ་བ་ཞིག་ཡིན་ཏེ། མ་མཐར་ང་ནི་རིག་གནས་ཀྱི་བརྡ་རྟགས་དེ་འདྲ་ཞིག་གི་ཁོངས་སུ་འདུའོ་སྙམ་པའི་ཁུངས་ལུང་དེད་རྒྱུ་ཡོད་པའི་རང་རྟོན་གྱི་བློ་ཞིག་ངང་གིས་བྱུང་བ་ཡིན་ཞིང་། དེ་ནི་མིས་རང་བྱུང་གི་ཕང་བ་ཆེན་པོ་འདི་ནས་ག་ལེར་རིག་གནས་བསྐྲུན་པའི་དོན་སྙིང་ཞིག་ཀྱང་ཅི་ལ་མིན།
དམངས་ཁྲོད།
       ཡོས་ཆགས་སྡེ་པར་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་རིག་གནས་ཀྱང་ཤིན་ཏུ་ཕུན་སུམ་ཚོགས། ཡོས་ཆགས་ཤང་གི་མངའ་ཁོངས་ཀྱི་ས་གནས་འགའ་ཞིག་ལ་རྟ་རྒྱུག་ཐང་ཆེན་རེ་འདུག་པས། ལོ་ལྟར་རྟ་རྒྱུག་འགྲན་སྡུར་བྱེད་བཞིན་ཡོད་པ་ཚོད་དཔག་བྱེད་ཐུབ་ཅིང་། སྐབས་འགར་བྱང་ཐང་རྟ་རྒྱུག་འགྲན་སྡུར་ཐོག་ཏུ་བྱ་དགའ་ཡང་ཐེངས་མང་ཐོབ་མྱོང་བར་བཤད། རྟ་རྒྱུག་འགྲན་སྡུར་ནི་བྱང་ཐང་ཐོག་གི་མི་ཚོའི་ངོས་ནས་འཆད་ན། དེ་ནི་འགྲན་སྡུར་ཙམ་མ་ཡིན་པར། ཡུལ་ལུང་ཞིག་གི་དཔའ་སྟོབས་མཚོན་གྱི་ཡོད་ལ། ལྷག་པར་དུ་ཡུལ་ལུང་ཕན་ཚུན་གྱི་ཕོ་རྒོད་ཚོ་ང་ངར་ཁོ་ངར་གྱི་འགྲན་ར་ཞིག་ཀྱང་ཡིན་པས། མི་སྒེར་རམ་ཡུལ་ལུང་གི་ལ་རྒྱ་དང་གོ་བབ་ཀྱང་མཚོན་ཐུབ་པ་ཞིག་ཡིན། ང་ཚོ་ས་གནས་དེར་འབྱོར་ཉིན་ནས་བཟུང་། ས་དེའི་མི་རྣམས་ཀྱིས་ཕེབས་བསུ་ཤིན་ཏུ་ལེགས་པོ་གནང་ཞིང་། དེ་ནི་གཅིག་ནས་ཁོང་རྣམས་ཚོས་མགྲོན་པོར་ལྷག་བསམ་ཟོལ་མེད་ཀྱིས་ཕེབས་བསུ་གནང་སྟངས་ཤིག་ཡིན་ལ། གཉིས་ནས་ས་དེའི་མི་ཚོས་རིག་གནས་རྟོག་ཞིབ་དེ་བརྒྱུད་དེ་རང་ས་རང་ཡུལ་གྱི་རིག་གནས་ཕུན་སུམ་ཚོགས་པོ་དེ་ཕྱིར་ངོ་སྤྲོད་གནང་སྟེ། རིག་གནས་དེ་དག་དེ་བས་རྒྱུན་འཛིན་དང་དར་སྤེལ་གཏོང་འདོད་ཀྱི་ལྷག་བསམ་གྱི་འདུན་པ་དེས་ཀྱང་བསྐུལ་བས། རང་ས་རང་ཡུལ་གྱི་རིག་གནས་ལ་ཤིན་ཏུ་དགའ་བའི་ཐུགས་འདུན་དེ་གསལ་པོར་རྟོགས་ཐུབ། སྐབས་དེར་ས་གནས་དེའི་བཀའ་འགྱུར་དགོན་པའི་ནང་དུ་ཆེད་དུ་ང་ཚོར་དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་རིག་གནས་གཉིས་འཁྲབ་སྟོན་གནང་བ་སྟེ། གཅིག་ནི་གཅོད་བྲོ་དང་།གཞན་ཞིག་ནི་གླིང་དཔའ་རྟུལ་ཆོས་ལུ་དར་འཕེན་གྱི་མདུང་བྲོ་གཉིས་སོ། །
       སྤྱིར་མི་རྣམས་ཀྱི་མཐོང་སྣང་ལ་གཅོད་བྲོ་ནི་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་ཞིག་ཡིན་པས། དེར་ཞུགས་མཁན་གྱི་གང་ཟག་གཙོ་བོ་རབ་བྱུང་བའམ་སྔགས་འཆང་གི་སྡེ་དང་འབྲེལ་བ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། མང་ཚོགས་བྱིངས་ནི་དེར་ལྟད་མོ་ལྟ་མཁན་ཞིག་ཡིན་པར་འདོད་ངེས་རེད། བདག་ཀྱང་ལྟ་ཐོས་དོག་པས་སྔོན་ཆད་ནས་དེ་ལྟ་བུ་ཞིག་ཡིན་སྙམ་པ་བློ་ལ་འཆར་གྱི་ཡོད། འོན་ཏེ། ཡོས་ཆགས་གྲོང་ཚོའི་བཀའ་འགྱུར་དགོན་པར་འཆམ་པའི་གཅོད་བྲོར་ཞུགས་མཁན་གཙོ་བོ་ནི་གྲོང་ཚོ་དེ་གའི་ཡུལ་མི་ཚོ་ཡིན་ཞིང་། ཁོང་ཚོས་སྔགས་འཆང་གི་ཆས་གོས་ལུས་ལ་མནབས་ཏེ། གཅོད་བྲོའི་གོ་རིམ་དང་ཕྱག་རྒྱ་མ་ཚང་བ་མེད་པར་ལེགས་པར་འཆམ། སྐབས་དེར་ངའི་བསམ་པ་ལ། དེ་ལྟ་བུའི་རྣམ་པ་དེ་སྔོན་འཁྱུག་དབྱིངས་ནས་མཐོང་མྱོང་ཞིང་། དེའི་འོག་ཏུ་མཆན་འགོད་མཁན་དག་གིས་ཀྱང་དེ་དག་ནི་དམ་པའི་ལྷ་ཆོས་རྡོག་རོལ་དུ་བཏང་བ་ཞིག་དང་།
 སྙིགས་དུས་ཀྱི་བྱེད་སྟངས་ཤིག་ཡིན་ཚུལ་གྱི་ངན་སྨྲས་མང་པོ་ཞིག་བཤད་འདུག་ཅིང་། བདག་གི་ཡིད་ལའང་དེ་ལྟ་བུ་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་ཞིག་ལ་ཁྱིམ་པ་བ་མང་པོ་ཞིག་ཞུགས་པ་དེ་ནི་ཅུང་མི་མཛེས་ཨང་སྙམ་པ་འཆར་མྱོང་། འཁྱུག་དབྱིངས་ནང་དུ་མཐོང་བ་དེ་ཡུལ་དུས་གང་ཞིག་ཡིན་མིན་དང་། དོན་དང་མཐུན་མི་མཐུན་བདག་གིས་ད་དུང་བརྗོད་པར་མི་སྤོབས་མོད། དེ་རིང་། ཡོས་ཆགས་གྲོང་ཚོར་མཐོང་བའི་རྣམ་པ་དེས་ངའི་བསམ་བློར་འགྱུར་བ་ཞིག་བྱུང་སྟེ། གཅོད་བྲོ་དེ་སྤྱིར་ཆོས་ལུགས་ཀྱི་བྱེད་སྒོ་ཞིག་ཡིན་མོད། གྲོང་མི་ཕལ་ཆེ་བ་ཐེ་ཞུགས་བྱས་པས། དེ་ནི་ཆོས་ལུགས་དང་དམངས་ཁྲོད་ཟུང་དུ་སྦྲེལ་བའི་བྱེད་སྒོ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་ཅིང་། དེར་ཚད་ལྡན་གྱི་མཛུབ་སྟོན་གནང་མཁན་འདུག་ལ། དེ་འདྲའི་ཟུང་སྦྲེལ་གྱི་རྣམ་པའི་ཐོག་ནས། དེ་འདྲའི་གཅོད་བྲོ་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་དེ་གྲོང་ཚོར་གནས་ཤིང་རྒྱུན་འཛིན་ཐུབ་པར་མ་ཟད། བྱེད་སྒོ་དེ་ལ་བརྟེན་ཏེ་དེར་ཞུགས་ཀྱི་མིས་རང་གི་རིག་གནས་དང་རྒྱང་གིས་ཆོད་དེ་གནས་པ་ཞིག་མིན་པར། རིག་གནས་དེར་ཐེ་ཞུགས་བྱེད་མཁན་ཞིག་དང་། རིག་གནས་དེ་རྒྱུན་འཛིན་བྱེད་མཁན་གྱི་བྱེད་པ་པོ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ་འདུག ངས་ཀྱང་དེར་ཞུགས་མཁན་གྱི་གྲོང་མི་གཉིས་ལ་གཅོད་བྲོ་དང་འབྲེལ་བའི་སྐོར་འདྲི་སྐབས། ཁོང་ཚོས་ཀྱང་གནད་དོན་དེ་དག་ལ་ལན་ཡང་དག་པར་བཏབ་པས། ཁོང་ཚོ་ནི“འོས་འགན”ཞིག་ཕྲག་ཏུ་བཟུང་སྟེ་ཕྱིའི་ཕྱག་རྒྱ་ཙམ་བཟུང་བ་མིན་པར། རིག་གནས་དེའི་ཟབ་དོན་ལའང་རྒྱུས་མངའ་ཡོད་པ་རྟོགས་ཐུབ། སྐབས་རེ་རང་རེས་རིག་གནས་ལ་ར་བ་ཆེན་པོ་ཞིག་བསྐོར་ཏེ། ར་སྐོར་དེའི་ནང་དུ་མི་ཉུང་ཤས་ཤིག་མ་གཏོགས་འཛུལ་མི་ཆོག་པ་དང་། ཡང་ན་རིག་གནས་ཀྱི་ར་བ་ཆེན་པོ་དེ། ཤིན་ཏུ་དཔོག་པར་དཀའ་བ་དང་ལྐོག་གྱུར་གྱི་རྣམ་པ་ཞིག་ཏུ་བསྐྲུན་ཏེ། མི་སེམས་དང་རིག་གནས་བར་ལ་བར་ཐག་ཅིག་བཟོ་བཞིན་ཡོད་པས། མི་ཚོས་ཀྱང་བར་ཐག་དང་དད་ཞེན་གྱི་དབང་གིས་དེ་དག་ལ་གོང་བཀུར་བྱེད་པ་བདེན་མོད། འོན་ཏེ། དངོས་སུ་ར་བ་དེའི་ནང་དུ་འཛུལ་ཏེ་དེ་དག་དང་བར་ཐག་མེད་པའི་ཐོག་ནས་འབྲེལ་འདྲིས་བྱེད་མི་ཐུབ་པ་དེ་ནི་ཅུང་བསམ་གཞིག་བྱེད་དགོས་པ་ཞིག་རེད་ཨང་སྙམ་ལ། དེ་དག་དཔོག་པར་དཀའ་བ་དང་ལྐོག་གྱུར་དུ་སོང་རུང་། འདྲིས་ཤིང་གཤིབ་ན་རིམ་པས་དེ་དག་དཔོག་པར་དཀའ་བ་དང་ལྐོག་ཏུ་གྱུར་པ་ཞིག་ཏུ་མི་གྲུབ་པར། འཚོ་བའི་ཆ་ཤས་ཤིག་ཏུ་གྱུར་ཐུབ་པ་ཡིན། ཡོས་ཆགས་ཤང་གི་གྲོང་མི་ཚོས་གཅོད་བྲོའི་ནང་དངོས་སུ་ཞུགས་ཏེ། དེ་ཉིད་རང་གི་འཚོ་བའི་ཆ་ཤས་སུ་འགྱུར་དུ་བཅུག་པ་དེ་ནི་དཔེ་མཚོན་ཞིག་རེད་འདུག་སྙམ།
       གཅོད་བྲོ་དེའི་མཛུབ་སྟོན་པ་ནི་དགུང་ལོ་དྲུག་ཅུ་ཙམ་སོན་པའི་རྒན་རྒྱ་སྟག་ཞུ་བ་དེ་ཡིན། ཁོང་གིས་བདག་ལ་གཅོད་བྲོའི་སྐོར་ལ་ངོ་སྤྲོད་ཞིབ་ཕྲ་གནང་། ཁོང་གིས་གཅོད་བྲོའི་སྐོར་ངོ་སྤྲོད་གནང་སྐབས་ཀྱི་བཞིན་གྱི་རྣམ་འགྱུར་དང་ལག་གི་ཕྱག་རྒྱ། གསུང་ཚིག་གི་གྲིམ་ཤ་སོགས་ལས་དཔགས་ན། ཁོང་ནི་རིག་གནས་འདིར་ཤིན་ཏུ་མཉེས་པོ་ཡོད་པ་རྟོགས་ཐུབ་ཀྱི་འདུག་ལ། དེའི་ཐོག་ལ་ཅུང་ཉམས་ལེན་ཡོད་པའི་ཚོར་བ་ཡང་སྟེར། ཁོང་གིས་ད་དུང་ད་ཡོད་ཀྱི་གཅོད་བྲོའི་མི་སྣ་སྒྲིག་འཛུགས་དང་། རིག་གནས་ཀྱི་བརྡ་དོན་དང་འབྲེལ་བའི་རུ་སྒྲིག་གི་ཁྱད་པར་ལ་སོགས་པར་མགོ་མཇུག་བར་གསུམ་དུ་འབད་པ་ཆེན་པོས་རྒྱུན་བསྐྱངས་དང་སྐྱོང་བཞིན་ཡོད་ཚུལ་དང་། ད་ཆ་གཅོད་བྲོ་དེ་གྲོང་ཁྱེར་རིམ་པའི་མངོན་མིན་རིག་གནས་ཤུལ་བཞག་ཏུ་གྱུར་ཚུལ་སོགས་གསུངས་བྱུང་།
       གཅོད་བྲོ་དེའི་ནང་དུ། མངོན་མིན་རིག་གནས་ཤུལ་བཞག་གི་ཁྱད་ཆོས་ཏེ། དམངས་ཁྲོད་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་མངའ་བར་མ་ཟད། མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལྟ་གྲུབ་ཀྱང་གཅོད་བྲོའི་ནང་དུ་ལེགས་པར་མཚོན་ཐུབ་པས། མཚན་ཉིད་རིག་པ་དང་དད་མོས། ད་དུང་སྒྱུ་རྩལ་ཟུང་དུ་སྦྲེལ་བའི་ཁྱད་ཆོས་ཤིན་ཏུ་ཆེན་པོ་ལྡན་པས། མངོན་མིན་རིག་གནས་ཤུལ་བཞག་གཞན་ལས་ཁྱད་དུ་འཕགས་པའི་འཕགས་ཆོས་ཤིག་ཀྱང་མཆིས་པར་སྙམ། འོ་ན་འཕགས་ཆོས་ཇི་ལྟར་ལྡན་ནམ་ཞེ་ན། འཆད་པར་བྱ་སྟེ། གཅོད་བྲོ་དེ་འཆམ་པའི་དུས་སུ། ཕྱོགས་བཞི་སོ་སོ་ན་ཞི་རྒྱས་དབང་དྲག་གི་མཚོན་དོན་ཡིན་ཞིང་། ཤར་དུ་ཟླུམ་གཟུགས། ལྷོ་རུ་ཟུར་གསུམ། ནུབ་ཏུ་ཟླ་གམ་གཟུགས། བྱང་དུ་གྲུ་བཞི། དབུས་སུ་སྒོར་མོ་རེད། རྒན་རྒྱ་སྟག་ལགས་ཀྱིས་གསུངས་པ་ལྟར་ན། ཕྱོགས་བཞིའི་རུ་སྒྲིག་གི་རྣམ་པ་ནི་རིག་འཛིན་འཇིགས་མེད་གླིང་པའི་གཅོད་ཡུལ་མཁའ་འགྲོའི་གད་རྒྱངས་སུ་གསུངས་པ་ལྟར་ཡིན་པར་བཞེད་དེ། ཤར་ཕྱོགས་ལུས་འཕགས་གླིང་དུ་བརྡུངས་ཙ་ན། །དཔའ་བོ་མཁའ་འགྲོའི་བྲོ་ར་ཟླུམ་ལ་འཁྱིལ། །ལྷོ་ཡི་འཛམ་བུ་གླིང་ལ་བརྡུངས་ཙ་ན། །དཔའ་བོ་མཁའ་འགྲོའི་བྲོ་ར་ཟུར་གསུམ་དབལ། །ནུབ་ཀྱི་བ་གླང་སྤྱོད་ལ་བརྡུངས་ཙ་ན། །དཔའ་བོ་མཁའ་འགྲོའི་བྲོ་ར་ཟླ་གམ་འཁྱིལ། །བྱང་གི་སྒྲ་མི་སྙན་ལ་བརྡུངས་ཙ་ན། །དཔའ་བོ་མཁའ་འགྲོའི་བྲོ་ར་གྲུ་བཞི་ལམ། །དབུས་ཕྱོགས་ལྷུན་པོའི་རྩེ་རུ་བརྡུངས་ཙ་ན། །དཔའ་བོ་མཁའ་འགྲོའི་བྲོ་ར་བྱིན་རེ་ཆགས། །ཞེས་པ་ལྟར་ཡིན། ཕྱོགས་བཞི་དང་དབུས་བཅས་ཁྱོན་བྲོ་ར་ཁག་ལྔར་དབྱེ་ཞིང་། བྲོ་ར་ཁག་རེ་རེར་མི་གྲངས་བཅུ་དྲུག་སྟེ། བཅུ་དྲུག་དེ་མཆོད་པའི་ལྷ་མོ་བཅུ་དྲུག་གི་མཚོན་དོན་ཡོད། དེ་ལྟར་ཁྱོན་མི་གྲངས་བརྒྱད་ཅུ་དགོས་པ་དང་། དེ་ནི་ཚད་ལྡན་ཞིག་ཡིན་པར་གསུངས། ཐོག་མར་མི་གྲངས་བཅུ་དྲུག་རེ་ཕྱོགས་བཞིར་གྱེས་ཤིང་། མཐར་རིམ་བཞིན་དབུས་སུ་བསྡུ་བའི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པས། དེ་ནི་ཆོས་ཐམས་ཅད་རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བའི་དབང་གིས་དུ་མའི་རྣམ་པར་གནས་པ་དང་། རྟེན་ཅིང་འབྲེལ་བ་དུ་མའི་རྣམ་པ་དེའང་མཐར་ཆོས་ཉིད་ཀྱི་ངོ་བོ་གཅིག་ཏུ་བསྡུ་བའི་ཚུལ་ཡིན་པས། མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ནང་གི་གཅིག་དང་དུ་མར་འབྲེལ་བའི་ཁྱད་ཆོས་ཚང་། ཡང་དེ་དག་རེ་རེ་ཡང་ཡེ་ཤེས་ལྔ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་སྟེ། ཤར་ཕྱོགས་ལུས་འཕགས་གླིང་དེ་མེ་ལོང་ཡེ་ཤེས་དང་འབྲེལ། ལྷོ་འཛམ་བུ་གླིང་དེ་མཉམ་ཉིད་ཡེ་ཤེས་དང་འབྲེལ། ནུབ་བ་གླང་སྤྱོད་དེ་སོར་རྟོག་ཡེ་ཤེས་དང་འབྲེལ། བྱང་སྒྲ་མི་སྙན་དེ་བྱ་གྲུབ་ཡེ་ཤེས་དང་འབྲེལ། དབུས་ཀྱི་ཕྱོགས་ཆོས་དབྱིངས་ཡེ་ཤེས་དང་འབྲེལ་བ་ཡིན། དེ་དག་བོད་ཀྱི་མཚན་ཉིད་རིག་པའི་ལྟ་གྲུབ་ཤིན་ཏུ་གལ་ཆེན་ཤ་སྟག་ཡིན་པས། དམངས་ཁྲོད་དུ་དར་བའི་གཅོད་བྲོའི་རིག་གནས་དེ་གཏིང་ཟབ་ཏུ་བཀྱེད་པར་ཕན་ཐོགས་ཆེ། ལྷག་པར་དུ། ཡོས་ཆགས་གྲོང་ཚོའི་གཅོད་བྲོ་འདིའི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་ཁྱད་ཆོས་ཆེ་ཤོས་ནི། ཌ་མ་རུ་ཆེ་བ་དེ་དང་དྲིལ་བུ་གཉིས་དཀྲོལ་སྐབས། སྤྱོད་ཕྱོགས་ཐབས་སྙིང་རྗེ་ཆེན་པོ་དང་ཤེས་རབ་སྟོང་བ་ཉིད་མཚོན་པ། དེ་ཉིད་མཉམ་དུ་དཀྲོལ་བས་ཐབས་ཤེས་ཟུང་འཇུག་གི་མཚོན་དོན་ལྡན་པ་དང་། ཌ་དྲིལ་གཅིག་དཀྲོལ་བས་དེ་རྩེ་མོ་དང་། གཉིས་དཀྲོལ་བས་རིམ་གཉིས། གསུམ་དཀྲོལ་བས་སྐུ་གསུམ། བཞི་དཀྲོལ་བས་གདེང་བཞི། ལྔ་དཀྲོལ་བས་རིགས་ལྔ། དྲུག་དཀྲོལ་བས་ཕྱིན་དྲུག མཐར་དེ་ཉག་གཅིག་ཅེས་གཅིག་དཀྲོལ་བས་སླར་ཆོས་ཉིད་དུ་འདུ་བའི་ཁྱད་ཆོས་ཡོད་ཅིང་།
  དེ་ནི་ས་གནས་དེའི་བླ་མ་སྐད་གྲགས་ཅན་འཁྲུལ་ཞིག་རིན་པོ་ཆེའི་ཕྱག་བཞེས་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པ་ཞིག་ཡིན་པར་གསུངས། གཞུག་ཏུ། རྒན་རྒྱ་སྟག་ལགས་ཀྱིས་ཁོང་རྣམས་ཚོས་གཙོ་སྒྲིག་གནང་བའི་གྲུབ་དབང་བསོད་ནམས་དར་རྒྱས་ཀྱི་རྣམ་མགུར་དང་། གདུང་སྲས་ཆོས་དབྱིངས་རང་གྲོལ་རྣམ་མགུར། སྲོག་ཕུར་སྣང་སྲིད་ཟིལ་གནོན་གྱི་སྔོན་འགྲོའི་ཁྲིད་ཡིག་བཅས་དཔེ་དེབ་སྤུས་ལེགས་མ་བསྩལ་གནང་བྱུང་བས། དེའི་ཐོག་ནས་ཁོང་རྣམས་ཚོས་རང་གི་རིག་གནས་སྤྱི་དང་། སྒོས་སུ་གྲོང་ཚོ་འདིའི་རིག་གནས་རྒྱུན་འཛིན་དང་དར་སྤེལ་ལ་སྐུ་ལས་མང་པོ་བསྐྱོན་གྱི་ཡོད་པ་རྟོགས་ཐུབ། དེས་ན། མིའི་བསམ་བློའི་གོ་རྟོགས་ནི་ཕྱིས་ཀྱི་ཐོབ་གོ་ས་དང་། ཡུལ་ལུང་གི་ཁྱད་པར། ལས་ཁུངས་ཆེ་ཆུང་དང་འབྲེལ་བ་སྤུ་ཙམ་ཡང་མེད་པར། དེ་ནི་མི་ཞིག་ཆུང་དུས་ནས་འབྲེལ་འདྲིས་བྱ་ཡུལ་གྱི་ཁོར་ཡུག་དང་མི་ཚོའི་ཀུན་སློང་གཙང་མའི་སློབ་གསོ་དང་། མི་རང་ལའང་དེ་དང་སྦྲགས་ཏེ་སྤྱི་ཕན་གྱི་ལྷག་བསམ་ཡོད་མེད་ཀྱི་བསམ་བློའི་རྨང་གདན་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད་པ་གཞི་ནས་རྟོགས།
       རྒན་རྒོན་ལོ་ན་བརྒྱད་ཅུ་ལྷག་ལ་སོན་པའི་བགྲེས་སོང་གསུམ་ཡང་སྐབས་དེའི་བྱེད་སྒོར་ཞུགས་འདུག་ཅིང་། སྐབས་དེར་བགྲེས་སོང་གཅིག་གི་དབུ་སྐྲ་ཤིན་ཏུ་དཀར་ཞིང་བཞིན་གྱི་དཀྱིལ་འཁོར་ཡང་དཀར་ལ་དམར་མདངས་ཆགས་པ་ཞིག་འདུག་པས། ཤེས་རབ་དང་བརྩེ་བའི་ཉམས་མདངས་ཕྱུག་པ་ཞིག་རེད། ཁོང་རྣམས་ཚོས་བདག་ཚོར་འཚམས་འདྲིའི་ཚུལ་གྱིས་འཛུམ་དམུལ་དམུལ་གནང་། ང་ཚོས་ཀྱང་ཁོང་རྣམས་ཚོའི་ཉེ་སར་བཅར་ཏེ་ཁམས་བདེའི་བཀའ་མོལ་འགའ་ཞུས། སྐབས་དེར་ཁོང་རྣམས་ལས་དབུ་སྐྲ་ཤིན་ཏུ་དཀར་བའི་བགྲེས་སོང་དེས་འཛུམ་དམུལ་དམུལ་གྱིས་ང་ཚོར་བཀའ་མོལ་འགའ་གསུངས་ཤིང་། མདོར་དེད་ན། ཐེངས་འདིའི་རིག་གནས་རྟོག་ཞིབ་ཀྱི་གོ་སྐབས་དེ་སྤྱད་དེ། ང་ཚོས་ཡོས་ཆགས་གྲོང་ཚོའི་རིག་གནས་རྒྱུན་འཛིན་དང་དར་ཁྱབ་ཀྱི་ཆེད་དུ། ཁོང་རྣམས་ཚོས་ཀྱང་འབད་པ་གནང་མྱོང་ལ། ང་ཚོས་ཀྱང་རྒྱ་ཁྱབ་ཏུ་སྤེལ་བའི་རེ་བ་ཡོད་ཚུལ་གསུངས་བྱུང་། དེ་འདྲའི་བཀའ་མོལ་ཆ་འདྲ་བ། གྲོང་ཚོ་ཁག་ཏུ་ཡོད་པའི་རྒན་རབས་མང་པོ་ཞིག་གིས་གཅིག་མིན་དུ་མར་གསུངས་པས། དེ་ནི་རྒན་རབས་ཚོའི་ཆེས་མཐའ་མའི་ཐུགས་རེ་ཡིན་ལ། ང་ཚོ་གཞོན་དར་ཚོས་འགོ་ཚུགས་ཀྱིས་ངེས་པར་དུ་བསྒྲུབ་འོས་པའི་བྱ་བ་ཡང་ཡིན།
       ཡང་གཅིག་བཤད་ན། ཡོས་ཆགས་གྲོང་ཚོར་ད་དུང་དམིགས་བསལ་གྱི་དམངས་སྲོལ་ཞིག་ཡོད་པ་ནི་གེ་སར་རྒྱལ་པོ་དང་འབྲེལ་བ་ཡོད། དེ་ནི་གླིང་གི་ཕུ་ནུ་སུམ་ཅུ་དང་ཡང་རྟུལ་དམ་པ་མི་བདུན་གྱི་ཡ་གྱལ། གླིང་ཆེ་རྒྱུད་ཀྱི་གདུང་རྒྱུད་ལས་འཁྲུངས་པའི་དཔའ་རྒོད་ཆོས་ལུ་དར་འཕེན་གྱི་མདུང་བྲོ་ཞེས་པ་ཞིག་འཁྲབ་རྒྱུ་འདུགམདུང་བྲོ་ཞེས་དམིགས་ཀྱིས་བཤད་དོན་ནི། ཆོས་ལུ་དར་འཕེན་ནི་སྐྱ་རིང་མདུང་ལ་གྲུབ་པ་བརྙེས་པའི་དཔའ་རྒོད་ཅིག་ཡིན་པས། མདུང་རྩལ་དེ་ཆེད་དུ་སྐབས་འདིར་འཁྲབ་སྟོན་གནང་བ་དང་། ཡང་ཆོས་ལུ་དར་འཕེན་གྱིས་མ་འོངས་ས་ཆ་དེར་མཛད་པ་འཕྲིན་ལས་སྤེལ་ཚུལ་རྒན་རབས་དག་གིས་གསུངས་པའི་དབང་གིས་རེད་འདུག གནང་དོན་ཡང་། གེ་སར་རྒྱལ་པོས་ནག་ཕྱོགས་བདུད་ཀྱི་ཕྱོགས་གཏོགས་ལྷོ་རོང་ཡུལ་དུ་ཕམ་པར་མཛད་རྗེས། ཚུར་ཁམས་ཕྱོགས་སུ་ལོག་ཕེབས་སྐབས། ཡོས་ཆགས་གྲོང་ཚོ་དེ་ལམ་ཞོར་འཁེལ་བས། ཆོས་ལུ་དར་འཕེན་ལ་སོགས་པ་འགའ་ཞིག་སྔོན་དུ་འདིར་ཕེབས་ཏེ་ཕེབས་བསུའི་སྟ་གོན་ལེགས་པར་གནང་བ་དང་། ཡང་སྟག་རོང་ལྷ་རྒོད་འབུམ་ལུ་དང་མོན་བཟའ་མེ་ཏོག་ལྷ་མཛེས་གཉིས་ཀྱང་ས་འདིར་གཉེན་སྟོན་གནང་བ་བཅས་ལ་རྟེན་འབྲེལ་ཞུ་བའི་རྣམ་པ་དེ། སྐབས་འདིར་འཁྲབ་སྟོན་གྱི་བརྗོད་གཞི་ཡིན་འདུག་ལ། ཆོས་ལུ་དར་འཕེན་དང་ཨ་སྟག་ལྷ་མོ་གཉིས་ཀྱིས་སྣེ་ལེན་ལེགས་པར་གནང་བ་དང་། ཆོས་ལུ་དར་འཕེན་གྱིས་ཀྱང་རང་གི་ཐུན་མོང་མ་ཡིན་པའི་མདུང་རྩལ་ཚང་མར་ངོམས་ཤིང་། བུ་མོ་བཅུ་གསུམ་གྱིས་ཀྱང་བྲོ་གར་འཁྲབས་ཏེ། ཚང་མ་མཉམ་འཛོམས་ཀྱིས་དགའ་དགའ་སྤྲོ་སྤྲོའི་ངང་དུ་བཞུགས་སུ་གསོལ་བའི་སྐོར་རེད་ཅེས་རྒན་རྒྱ་སྟག་མཆོག་གིས་ཞིབ་ཅིང་ཕྲ་བར་གསུངས། དེ་ལྟར་བསམས་ན། སྐབས་དེའི་དཔའ་རྒོད་ཆོས་ལུ་དར་འཕེན་གྱི་མདུང་བྲོ་ནི། ས་གནས་དེ་གར་བྱུང་བའི་དམིགས་བསལ་གྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པའི་སྒྱུ་རྩལ་གྱི་རྣམ་པ་ཞིག་ཡིན་པ་དང་། རྒྱ་ཆེ་ས་ནས་བཤད་ན། གེ་སར་རྒྱལ་པོའི་སྐུ་ཚེ་གཅིག་གི་མཛད་པའི་འཕྲིན་ལས་རྒྱ་མཚོ་ལྟ་བུ་ལས། ཆ་ཤས་ཤིག་ས་འདིར་གཏིགས་ཤིང་སིམས་མྱོང་ཡོད་པས། ས་འདི་ནི་གེ་སར་རྒྱལ་པོ་དང་ལས་སྨོན་གྱིས་འབྲེལ་མྱོང་བའི་ས་གནས་ཁྱད་དུ་འཕགས་པ་ཞིག་ཡིན་པའང་ཞོར་ལ་ཤེས་སླ།
རིག་གཞུང་།
       མི་དང་རང་བྱུང་ཁམས་དབར་ལ་འབྲེལ་འདྲིས་བྱས་པ་ནས་འགོ་ཚུགས་ཏེ། བེམ་གཟུགས་སུ་གྱུར་པ་རང་བྱུང་ཁམས་ཀྱི་རི་ར་བ་ཁང་ཁྱིམ་དང་དེའི་སྣང་ཚུལ་ཡོད་ཚད་ལ། གང་ཟག་སྐྱེ་བོའི་སྒྲ་དང་རྟོག་པའི་ཤན་མ་ཞུགས་པ་མེད་པས། ཕྱི་རོལ་ཡུལ་དུ་གནས་པའི་ཆོས“གཞན”པ་ཚང་མ“རང”གི་སྒྲ་རྟོག་གི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པ་ཞིག་ཏུ་བསྒྱུར་བ་དང་། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་དེ་དག་མི་དམངས་སྤྱིའི་ཚོགས་པས་ཐུན་མོང་གིས་མངོན་པར་ཞེན་ཞིང་། ཐུན་མོང་དུ་གྲགས་པར་གྱུར་པས་དམངས་ཁྲོད་རིག་གནས་ཀྱི་རྣམ་པ་ཞིག་ཏུ་གྲུབ། དེ་ནས་རིམ་བཞིན་དེ་དག་མ་ལག་དང་ལྡན་པ་དང་འཐུས་སྒོ་ཚང་བ། ཚད་མཐོའི་གཅིག་བསྡུས་ཀྱི་ཁྱད་ཆོས་ལྡན་པ་ཞིག་ཏུ་བཏང་བས་རིག་གཞུང་གི་མྱུ་གུ་འབུས། ལོ་འདབ་རྒྱས། འབྲས་བུའང་སྨིན་པར་གྱུར་ཏོ། །སྣང་ཚུལ་གསུམ་པོ་ལས། མཐའ་མར་རིག་གཞུང་གི་འབྲས་བུ་བཏགས་པའི་རྣམ་པའང་། རྒྱས་ལིང་སྤོད་གསུམ་འདུས་པའི་ཡོས་ཆགས་སྡེ་པར་མེད་པའང་མིན་ཏེ། དེ་ནི་མཚན་ཉིད་རིག་པ་དང་ཀུན་སྤྱོད་རིག་པའི་གཞུང་བཟང་སྤེལ་ཡུལ་གྱི་དཀར་ལྡེམ་དགོན་པ་དང་། བཀའ་འགྱུར་ལྷ་ཁང་། གླང་འདོང་རི་ཁྲོད་སོགས་ཀྱང་ཡོད་པའི་ཕྱིར། དེ་ལས་ཅུང་ཆེ་བ་ནི་དཀར་ལྡེམ་དགོན་པ་ཡིན་ཞིང་། དགོན་དེའི་མཁན་པོ་དཀོན་མཆོག་བསྟན་འཛིན་ལགས་ཞུ་ཡི་འདུག ཁོང་ནི་ཡོན་ཏན་གྱིས་དུལ་བ་ཞིག་དང་། བཀའ་མོལ་མང་པོ་མེད་མོད། སྐྱ་སེར་སུ་ལའང་འཛུམ་དམུལ་ལེར་བཞུགས་པ་ཞིག་གོ །ཉིན་བཞིའི་རིག་གཞུང་རྟོག་ཞིབ་སྐབས་སུ་ཁོང་ཉིད་ང་ཚོ་དང་མཉམ་དུ་རྒྱུན་ཕེབས་གནང་བས། ང་ཚོའི་རིག་གཞུང་རྟོག་ཞིབ་ཀྱི་བྱ་བ་ལེགས་སྒྲུབ་ཐུབ་པར་མཐུན་རྐྱེན་བཟང་པོ་བསྐྲུན་གནང་བྱུང་།
       དཀར་ལྡེམ་དགོན་པ་དེ་ཙམ་ཆེ་རྒྱུ་མེད་རུང་། རྒྱུས་ལོན་བྱས་པ་ལྟར་ན། དེར་ཡིག་གྲྭ་དང་བཤད་གྲྭ། སྒྲུབ་གྲྭ། གསོ་རིག་གི་སློབ་གྲྭ་སོགས་ཡོད་པས། ས་གནས་དེར་རིག་གནས་ཀྱི་མཁའ་དབུགས་སྣུམ་པོ་ཞིག་བསྐྲུན། ཡིག་གྲྭ་ལྟ་བུར་ཆ་བཞག་ན། བོད་ཀྱི་ཐུན་མོང་གི་རིག་གནས་བརྡ་སྤྲོད་རིག་གནས་སློབ་ཁྲིད་གནང་བ་དང་། ཆོས་ཕྱོགས་ནས་བཅའ་རྡུང་འབུད་གསུམ་སོགས་ཆོ་ག་ཕྱག་ལེན་སྐོར་ལ་སྦྱོང་སྤྱོད་གནང་གི་འདུག ད་དུང་ས་གནས་གཞན་དུ་སློབ་གཉེར་གནང་མྱོང་ཡོད་པའི་མཁས་བཙུན་མང་པོ་དགོན་དེར་བཞུགས་པས། ཐོས་བསམ་གྱི་དྲི་བསུང་འཐུལ་བ་ནི་གོར་མ་ཆག སྒྲུབ་གྲྭའི་ངོས་ནས་འཆད་ན། བཀའ་བརྒྱུད་གོང་མ་རྣམས་ནས་སྒྲུབ་པ་གཙོར་འདོན་གྱིས་ཉམས་བཞེས་གནང་བའི་མཐུ་ལས། དགོན་དེར་ཡང་ཕྱག་ཆེན་དང་ཆོས་དྲུག་གི་ཉམས་ལེན་ཡོད་པར་གསུངས་ཤིང་། དེར་ལོ་སྒྲུབ་དང་ཟླ་སྒྲུབ་སོགས་ལ་གཞོལ་མཁན་ཡང་ཡོད་པ་དང་། དུས་མཆོད་ཐད་ལའང་། ཡབ་རྗེ་མར་མི་གཉིས་ཀྱི་འདས་མཆོད་དང་། རྒྱལ་བའི་བཀའ་འགྱུར་སྒྲོག་འདོན། རྒྱལ་བ་འབའ་རོམ་པའི་སྐུ་མཆོད། ལྷག་པར་དུ། ཟབ་ཆོས་ཡང་ཏིག་ནག་པོའི་སྒོ་ནས་མུན་ཁྲིད་ཀྱི་ཉམས་བཞེས་སོགས་ཀྱང་ཡོད། ད་དུང་དུས་དང་དུས་སུ་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་སྲིད་ཇུས་སྒྲོག་སྤེལ། སློབ་སྦྱོང་ལག་བསྟར་སོགས་རང་ནུས་ཅི་ལྕོག་གིས་དུས་བསྟུན་གོང་འཕེལ་གྱི་ལམ་དུ་ཡང་ཞུགས་བཞིན་ལགས།
       སྤྱིར་མི་དམངས་ལ་ཞབས་འདེགས་ཞུ་བའི་རྒྱལ་ཁབ་ཀྱི་རྩ་དོན་ལག་ཏུ་བསྟར་ཆེད་དང་། སྒོས་སུ་མང་ཚོགས་ཀྱི་འཕྲོད་བསྟེན་དང་ཚེ་སྲོག་གི་བདེ་རྩ་སྲུང་སླད། དགོན་པའི་ཡན་ལག་ཏུ་རྒྱ་བོད་ཟུང་སྦྲེལ་གྱི་སྨན་དཔྱད་ལག་ལེན་གནང་ཡུལ་ཞིག་ཀྱང་འདུག དེའི་ནང་གི་སྨན་པ་ནི་བོད་ཀྱི་གསོ་བ་རིག་པའི་གཞུང་ལུགས་དང་ལག་ལེན་གཉིས་ཀ་ལེགས་པོ་ཡོད་པར་གསུངས། སྤྱིར་སྨན་ཁང་གི་གཞི་རྒྱ་མི་ཆེ་རུང་། ས་གནས་དེ་གའི་མང་ཚོགས་ཀྱི་ངོས་ནས་བརྗོད་ན། གློ་བུར་དུ་ཚེ་སྲོག་གི་ཉེན་ཁ་འཕྲད་སྐབས་སམ། སྨན་ཁང་འདི་ནི་ཚེ་སྲོག་འཇིག་ཉེན་ལས་སྒྲོལ་བྱེད་ཀྱི་རེ་བ་ཉག་གཅིག་ཏུ་གྱུར་འདུག་ལ། ལྷག་པར་དུ་ལོ་འགའི་སྔོན་གྱི་རིམས་ནད་ཆེན་པོ་དེ་འདྲའི་སྐབས་སུ། སྐབས་ཕྲལ་མང་ཚོགས་ལ་དུག་སེལ་དང་། ལོགས་བཀར་གྱིས་སྨན་བཅོས་བྱ་ཡུལ་གལ་ཆེན་ཞིག་ཏུ་འགྱུར་ངེས་སྙམ་པའང་ཡིད་ལ་དབང་མེད་འཆར།
མཇུག་གཏམ།
       ཉིན་བཞིའི་རིང་། ཡོས་ཆགས་སྡེ་པར་རིག་གནས་རྟོག་ཞིབ་ཏུ་སོང་བ་དེ། ཕྲན་གྱི་ངོས་ནས་བརྗོད་ན་དོན་སྙིང་ཤིན་ཏུ་ཆེ། གཅིག་ནས་ཡུན་རིང་གཞུང་ལུགས་ལ་ཐོས་བསམ་བྱས་པ་དེ་དག ཡུལ་དངོས་ཀྱི་ཆོས་གསོན་ཤུགས་འབར་བ་དེ་དག་དང་འཕྲད་སྐབས། གཞུང་ལུགས་དེ་དག་ལ་ཡང་ཚེ་སྲོག་རྒྱས་པ་ལྟ་བུར་སོང་བ་དང་། གཉིས་ནས་རྒྱུན་གཏན་གྲོང་ཁྱེར་གཅིག་ནས་གྲོང་ཁྱེར་གཞན་ཞིག་ཏུ་རྟོག་ཞིབ་ལ་སོང་བ་ལས། བོད་ཀྱི་རིག་གནས་ཀྱི་ས་བོན་དུ་གྱུར་པའི་འབྲོག་ཁུལ་ལ་སོང་བ་ཉུང་། ཐེངས་འདིར་བྱང་ཐང་ལ་རྟོག་ཞིབ་ཏུ་བསྐྱོད་རྗེས། བྱང་ཐང་གི་རི་ར་བ་དང་རྩྭ་རྩི་ཤིང་ཡོངས་རྫོགས་ལ་གསོན་ཤུགས་བརྟས་པ་རྟོགས་ལ། དམངས་ཁྲོད་རིག་གནས་ཀྱི་རྒྱུན་འཛིན་པ་རེ་རེའི་བབ་ཆགས་པའི་ཚར་སློག་རྙིང་པའི་ནང་དུ། ལྷད་མེད་ཀྱི་རང་གཤིས་དང་རྒྱུན་འཛིན་གྱི་དཔའ་སྟོབས་ཟིལ་པ་ཁྲུམ་མེར་བཞད་པ་ཡང་མཐོང་། གསུམ་ནས་བྱང་ཐང་ཞེས་པའི་སྒེའུ་ཁུང་གི་ཁྲ་མའི་ངོགས་སུ། རིག་གནས་ལ་ཤིན་ཏུ་མཉེས་པའི་མི་བུ་རྒན་དར་གཞོན་གསུམ་ཡོད་པ་མཐོང་ལ། སྙན་ངག་གི་རྒུམ་བུ་འཐུ་བར་དགའ་བའི་ལོ་ཆུང“པྲ་ཚག”མང་པོ་ཡོད་པ་ཤེས་པས། རང་ཉིད་ཀྱང་ཁོང་ཚོ་མཉམ་དུ་བར་མཚམས་མེད་པར་མདུན་ནས་མདུན་དུ་བསྐྱོད་དེ། བུམ་པའི་ནང་དུ་བསྐུངས་ཏེ་ཡོད་པའི་པདྨ་འདབ་བརྒྱད་དེ། ཕྱི་རུ་བཏོན་ཏེ་ཀུན་གྱི་འདྲེན་བྱེད་ཡུལ་དུ་བཤམས་ཨང་སྙམ་པའི་སྤོབས་སེམས་ཤིག་ཀྱང་ངང་གིས་རྒྱས། །

རྩོམ་ཁུངས། ༢༠༢༥ལོའི«བོད་གྱི་རྩོམ་རིག་སྒྱུ་རྩལ»ཡོས་ཆགས་ཆེད་དེབ།
འབྲེལ་ཡོད་འོས་སྦྱོར།
    暂无相关信息roking

འབྲེལ་གཏུག་ཁ་པར།:0974-8512858

འཕྲིན་སྐུར་ཡིག་ཟམ།:amdotibet@163.com

མཚོ་སྔོན་པོའི་ཞོགས་ཟེར།